Kompletny słownik terminologii diamentowej – polskiej i angielskiej, ponieważ wiele osób szuka informacji wpisując frazy typu „bow tie diamond” czy „hearts and arrows” bezpośrednio po angielsku. Znajdziesz tu parametry 4C, wszystkie szlify, certyfikaty, zjawiska optyczne, typy inkluzji, oprawy jubilerskie oraz pojęcia rynkowe i inwestycyjne. Hasła opracowała Marta Kłosowska, ekspertka Diament Expert. Tam, gdzie temat jest rozwinięty w osobnym artykule, znajdziesz link „czytaj więcej”.
A
AGS (American Gem Society)
Amerykańska organizacja gemmologiczna wydająca certyfikaty diamentów oraz własną, precyzyjną skalę oceny jakości szlifu (0–10), rzadziej spotykaną w Europie niż certyfikaty GIA czy IGI, ale cenioną za bardzo dokładną ocenę proporcji.
AML / KYC
AML (Anti-Money Laundering) i KYC (Know Your Customer) to procedury weryfikacji tożsamości i legalności środków, obowiązkowe przy sprzedaży dóbr o wysokiej wartości, w tym diamentów inwestycyjnych.
Appraisal (wycena rzeczoznawcza)
Niezależna wycena diamentu lub biżuterii sporządzona przez rzeczoznawcę, najczęściej na potrzeby ubezpieczenia. W odróżnieniu od certyfikatu gemmologicznego, appraisal podaje konkretną wartość pieniężną kamienia w danym momencie i regionie.
Asscher (szlif)
Kwadratowy szlif stopniowy ze ściętymi narożnikami i głębokimi, schodkowymi fasetami, dający efekt „schodów światła” zamiast typowego skrzenia brylantu. Zobacz pełny opis szlifu Asscher →
Autentyczność diamentu
Potwierdzenie, że kamień jest prawdziwym diamentem (naturalnym lub laboratoryjnym), a nie imitacją (np. cyrkonią czy moissanitem). Weryfikuje się ją przez certyfikat gemmologiczny oraz numer lasera wygrawerowany na rondyście.
Autoryzowany dealer
Sprzedawca zweryfikowany przez instytucje płatnicze i posiadający pełną dokumentację finansową i prawną (KYC/AML), co odróżnia go od anonimowych platform sprzedażowych bez historii i weryfikacji.
B
Barwa (Color)
Jeden z filarów 4C, oceniany w skali od D (bezbarwny) do Z (widoczny żółty odcień). Im bliżej litery D, tym diament przepuszcza więcej światła bez zniekształcania koloru.
Przeczytaj więcej o kolorze diamentu
Baguette (szlif)
Wąski, prostokątny szlif stopniowy bez ściętych narożników, stosowany niemal wyłącznie jako kamień dodatkowy (side stone) w oprawach kanałowych, rzadko jako kamień centralny.
Bearding (włoskowatość rondysty)
Drobne, białe pęknięcia widoczne na krawędzi rondysty, przypominające „zarost”, powstałe podczas obróbki kamienia. W niewielkim nasileniu jest niegroźne i usuwalne przy dodatkowym polerowaniu.
Bezel setting (oprawa bezelowa)
Oprawa, w której diament otoczony jest metalowym paskiem na całym obwodzie, zamiast pojedynczych łapek. Chroni kamień lepiej niż oprawa łapkowa, kosztem nieco mniejszej ilości światła wpadającego z boku.
Blask (brilliance)
Ilość białego światła odbijanego przez diament w kierunku oka obserwatora, zależna przede wszystkim od jakości szlifu.
Blood diamond (diament konfliktowy)
Diament wydobyty na terenach objętych konfliktem zbrojnym i sprzedawany w celu finansowania działań wojennych, bez legalnego łańcucha dostaw. Handel takimi kamieniami jest objęty międzynarodowym systemem kontroli (Kimberley Process).
Bow tie (efekt muszki)
Ciemny, przypominający kształtem muszkę cień widoczny w centralnej części diamentów o wydłużonych kształtach (owalny, markiza, gruszka, poduszka wydłużona), powstający przy niewłaściwych proporcjach szlifu i blokujący odbicie światła w tej strefie kamienia. Im mniej widoczny bow tie, tym lepsza jakość szlifu w danym kształcie.
Bransoletka z diamentami
Biżuteria w formie bransoletki z osadzonymi diamentami, najczęściej w układzie tenisowym (jednakowe kamienie w linii) lub jako pojedynczy akcent na łańcuszku.
Brylant (szlif okrągły / round brilliant)
Najpopularniejszy szlif diamentu – okrągły, złożony zwykle z 57–58 faset, będący punktem odniesienia dla wszystkich innych kształtów. Zobacz pełny opis szlifu brylantowego →
Bruise (stłuczenie)
Drobne uszkodzenie powierzchni diamentu w postaci skupiska mikropęknięć, powstałe zwykle wskutek uderzenia. Klasyfikowane jako rodzaj skazy (blemish), nie inkluzji.
Bruting
Etap obróbki surowego diamentu polegający na nadaniu mu wstępnego, okrągłego kształtu przez tarcie o inny diament, zanim rozpocznie się właściwe szlifowanie faset.
C
Certyfikat gemmologiczny
Dokument niezależnego laboratorium (GIA, IGI, HRD) opisujący wszystkie parametry diamentu wraz z unikalnym numerem, często wygrawerowanym na rondyście. Jak sprawdzić certyfikat diamentu →
Channel setting (oprawa kanałowa)
Oprawa, w której kamienie (zwykle baguette lub małe brylanty) osadzone są w rowku pomiędzy dwoma paskami metalu, bez widocznych łapek – daje gładką, ciągłą linię blasku.
Chip (wyszczerbienie)
Niewielki ubytek na powierzchni diamentu, najczęściej przy rondyście lub narożniku szlifu, powstały wskutek uderzenia. Widoczny gołym okiem przy większym rozmiarze.
Chmurka (cloud)
Skupisko bardzo drobnych, niemożliwych do rozdzielenia pojedynczo inkluzji, tworzące mgiełkowaty obszar wewnątrz diamentu, widoczne zwykle tylko pod powiększeniem.
Cleaving (łupanie diamentu)
Tradycyjna metoda dzielenia surowego diamentu wzdłuż naturalnych płaszczyzn łupliwości, dziś w dużej mierze zastąpiona precyzyjnym piłowaniem laserowym (sawing).
Cluster ring (pierścionek klastrowy)
Pierścionek, w którym kilka mniejszych diamentów ułożonych jest razem tak, by optycznie tworzyć wrażenie jednego większego kamienia.
Culet
Najniższy, najmniejszy punkt diamentu na dole pawilonu. We współczesnych szlifach zwykle praktycznie niewidoczny – zbyt duży culet powoduje utratę blasku.
Cushion (patrz: Poduszka)
Angielska nazwa szlifu poduszkowego – kwadratowego lub prostokątnego kształtu z zaokrąglonymi narożnikami. Zobacz pełny opis szlifu poduszkowego →
Cyrkonia sześcienna (cubic zirconia)
Syntetyczny minerał często stosowany jako tania imitacja diamentu. W odróżnieniu od diamentu ma inną gęstość, twardość i współczynnik załamania światła, co pozwala łatwo odróżnić go testerem diamentów.
Czystość (Clarity)
Ocena liczby, wielkości i widoczności wewnętrznych inkluzji oraz zewnętrznych skaz diamentu, w skali od FL (flawless) po I (included). Zobacz pełną skalę czystości diamentów →
CVD (Chemical Vapor Deposition)
Jedna z dwóch głównych metod produkcji diamentów laboratoryjnych, polegająca na osadzaniu atomów węgla warstwa po warstwie w komorze próżniowej. Więcej o diamentach laboratoryjnych CVD →
D
Diament fantazyjny (fancy color diamond)
Diament o intensywnym, naturalnym zabarwieniu wykraczającym poza standardową skalę D-Z – żółte, różowe, niebieskie, zielone czy czarne, wyceniane według osobnej skali intensywności barwy.
Tutaj dowiesz się więcej o diamentach kolorowych.
Diament inwestycyjny
Diament o wysokiej czystości i barwie, zwykle od ok. 1 karata wzwyż, kupowany jako forma lokowania kapitału. Zobacz pełny opis diamentów inwestycyjnych →
Diament laboratoryjny (lab-grown)
Diament wytworzony metodą CVD lub HPHT w kontrolowanych warunkach, o identycznych właściwościach fizycznych i optycznych jak diament naturalny. Zobacz pełny opis diamentów laboratoryjnych →
Diament naturalny
Diament powstały w naturze, głęboko pod powierzchnią Ziemi, pod wpływem ogromnego ciśnienia i temperatury na przestrzeni milionów lat. Zobacz pełny opis diamentów naturalnych →
Diament surowy (rough diamond)
Diament w stanie, w jakim został wydobyty, przed procesem szlifowania i polerowania. Kształt i wartość surowca ocenia się pod kątem tego, jaki finalny, oszlifowany kamień da się z niego uzyskać przy minimalnej stracie masy.
Diament syntetyczny
Inna nazwa diamentu laboratoryjnego – termin czasem używany zamiennie, choć w handlu częściej stosuje się określenie „lab-grown” lub „laboratoryjny”, by uniknąć skojarzenia z tanią imitacją.
Przeczytaj więcej o diamentach syntetycznych.
Diament z drugiej ręki (rynek wtórny)
Diament wcześniej posiadany, sprzedawany ponownie – jego wartość odsprzedaży zależy od aktualnych cen rynkowych, certyfikatu i stanu kamienia, a nie od pierwotnej ceny zakupu.
Diamentowa giełda (diamond bourse)
Zorganizowany rynek hurtowy, na którym handluje się surowymi i oszlifowanymi diamentami między firmami z branży, np. giełda w Antwerpii – jednym z globalnych centrów handlu diamentami.
Diamentowy Concierge
Usługa indywidualnego doradztwa przy wyborze diamentu, oferowana przez Diament Expert dla klientów szukających spersonalizowanego wsparcia eksperta. Zobacz usługę Diamentowy Concierge →
Diamentowy fundusz inwestycyjny
Forma inwestowania w diamenty poprzez fundusz zbiorowego inwestowania, zamiast bezpośredniego zakupu pojedynczego kamienia – rzadziej spotykana niż bezpośrednie posiadanie certyfikowanego diamentu.
Diamentowy indeks cenowy
Zestawienie średnich cen diamentów na rynku globalnym w danym okresie, wykorzystywane przez inwestorów do śledzenia trendów wartości diamentów inwestycyjnych w czasie.
Diamentowy pył
Drobny proszek diamentowy powstający podczas szlifowania i polerowania kamieni, wykorzystywany przemysłowo m.in. jako materiał ścierny.
Diamenty przemysłowe
Diamenty (naturalne lub syntetyczne) niespełniające standardów jubilerskich pod względem czystości czy barwy, wykorzystywane w przemyśle m.in. do produkcji narzędzi tnących i ściernych ze względu na wyjątkową twardość.
Diamond Dossier
Uproszczona wersja raportu GIA, wydawana dla mniejszych diamentów (poniżej ok. 1 karata), zawierająca te same kluczowe parametry co pełny Diamond Grading Report, w skróconej formie.
Dyspersja
Zjawisko rozszczepiania białego światła na barwy widma podczas przechodzenia przez diament, odpowiedzialne za tęczowe błyski nazywane potocznie „ogniem” diamentu.
E
EGL (European Gemological Laboratory)
Sieć laboratoriów gemmologicznych wydających certyfikaty diamentów; w praktyce oceny EGL bywają uznawane za mniej rygorystyczne niż GIA czy AGS, dlatego warto zawsze weryfikować numer certyfikatu bezpośrednio na stronie wydającego go instytutu.
Elongated cushion (wydłużona poduszka)
Wariant szlifu poduszkowego o wydłużonych proporcjach (zamiast niemal kwadratowych), optycznie powiększający palec podobnie jak owal czy markiza.
Eternity ring (obrączka pełna)
Obrączka z diamentami osadzonymi dookoła całego obwodu, symbolizująca nieskończoność – w odróżnieniu od „half eternity”, gdzie kamienie zajmują tylko połowę obwodu.
Etch channel (kanalik trawiący)
Bardzo drobny, naturalny kanalik powstały podczas wzrostu kryształu diamentu w naturze, widoczny jedynie pod dużym powiększeniem, klasyfikowany jako rodzaj inkluzji.
Extinction (efekt wygaszenia)
Ciemne obszary widoczne w diamencie, powstające tam, gdzie światło nie odbija się z powrotem do oka obserwatora – związane z proporcjami i kątami szlifu, podobnie jak efekt bow tie w kształtach wydłużonych.
Extra facet (dodatkowa faseta)
Dodatkowa, niestandardowa faseta dodana podczas szlifowania, zwykle w celu usunięcia widocznej skazy lub inkluzji przy powierzchni kamienia.
Eye clean (czysty dla oka)
Potoczne określenie diamentu, którego inkluzje są niewidoczne gołym okiem z typowej odległości oglądania, niezależnie od formalnej kategorii czystości w certyfikacie – często stosowane przy ocenie kamieni SI1/SI2.
F
Facet (faseta)
Pojedyncza, płaska, oszlifowana powierzchnia diamentu. Liczba, kształt i wzajemne ułożenie faset decydują o tym, jak kamień odbija i rozszczepia światło.
Fancy Blue
Diament o naturalnej, niebieskiej barwie fantazyjnej, powstającej zwykle wskutek obecności śladowych ilości boru w strukturze krystalicznej – jeden z rzadszych i bardziej cenionych kolorów fantazyjnych.
Przeczytaj więcej o diamentach niebieskich.
Fancy Green
Diament o naturalnej, zielonej barwie fantazyjnej, powstającej wskutek naturalnego napromieniowania kamienia w skorupie ziemskiej – jeden z najrzadszych kolorów fantazyjnych na rynku.
Fancy Pink
Diament o naturalnej, różowej barwie fantazyjnej, powstającej wskutek zniekształceń w strukturze krystalicznej podczas formowania się kamienia, a nie obecności dodatkowego pierwiastka.
Fancy shape (kształt fantazyjny)
Zbiorcze określenie wszystkich kształtów szlifu innych niż okrągły brylant – m.in. owal, poduszka, gruszka, szmaragdowy, markiza czy serce.
Fancy Yellow
Diament o naturalnej, intensywnie żółtej barwie fantazyjnej, wynikającej z obecności azotu w strukturze krystalicznej – jeden z bardziej dostępnych i popularnych kolorów fantazyjnych.
Feather (pęknięcie)
Angielska nazwa pęknięcia wewnętrznego diamentu, tak nazwana ze względu na piórkowaty wygląd pod powiększeniem.
Fisheye effect (efekt rybiego oka)
Zjawisko optyczne widoczne zwykle w szlifie princessa lub radiant o zbyt płytkich proporcjach – jasny, okrągły pierścień widoczny w centrum kamienia, powodujący utratę blasku.
FL (Flawless)
Najwyższa kategoria czystości – diament bez widocznych inkluzji ani skaz pod 10-krotnym powiększeniem. Zobacz pełny opis czystości FL →
Fluorescencja
Zjawisko emitowania przez diament widocznego światła (najczęściej niebieskiego) pod wpływem promieniowania UV, oceniane w skali od None do Very Strong.
Full cut (szlif pełny)
Diament oszlifowany w pełnym układzie 57–58 faset szlifu brylantowego, w odróżnieniu od uproszczonego „single cut” stosowanego przy bardzo małych kamieniach (melee).
G
GCAL (Gem Certification & Assurance Lab)
Amerykańskie laboratorium gemmologiczne znane m.in. z systemu weryfikacji online oraz certyfikatów dołączanych do niektórych diamentów sprzedawanych z gwarancją ceny odsprzedaży.
Gemmologia
Nauka zajmująca się badaniem kamieni szlachetnych – ich budową, właściwościami optycznymi, pochodzeniem i metodami identyfikacji.
Gęstość
Diament ma gęstość około 3,52 g/cm³, co wykorzystuje się przy odróżnianiu prawdziwego diamentu od imitacji, takich jak cyrkonia sześcienna.
GIA (Gemological Institute of America)
Jedno z najbardziej uznanych na świecie laboratoriów gemmologicznych, twórca powszechnie stosowanej skali 4C.
Girdle thickness (grubość rondysty)
Ocena grubości rondysty w skali od Extremely Thin do Extremely Thick. Zbyt cienka rondysta zwiększa ryzyko wyszczerbień, a zbyt gruba – zwiększa masę kamienia bez poprawy jego wizualnego rozmiaru.
Głębokość (depth)
Wysokość diamentu od tafli do culetu, wyrażana jako procent średnicy kamienia. Nieoptymalna głębokość powoduje ucieczkę światła i utratę blasku.
Gruszka (szlif)
Szlif w kształcie łzy, łączący cechy szlifu okrągłego i markizy. Zobacz pełny opis szlifu gruszkowego →
H
Half-moon cut (szlif półksiężyc)
Rzadki szlif fantazyjny w kształcie połowy koła, stosowany zwykle jako kamień dodatkowy w symetrycznych parach po bokach centralnego diamentu.
Halo (oprawa)
Oprawa, w której centralny diament otoczony jest pierścieniem mniejszych kamieni, optycznie powiększających główny kamień. Zobacz pierścionki z diamentami →
Hearts and Arrows (serca i strzałki)
Wzór optyczny widoczny w bardzo precyzyjnie oszlifowanych okrągłych brylantach o idealnej symetrii – oglądany specjalnym viewerem od góry tworzy strzałki, a od spodu serca. Uznawany za dowód najwyższej jakości wykonania szlifu.
HPHT (High Pressure High Temperature)
Metoda produkcji diamentów laboratoryjnych naśladująca naturalne warunki powstawania diamentu, stosowana też jako proces ulepszania barwy diamentów naturalnych.
O HPHT dowiesz się więcej tutaj
HRD (Hoge Raad voor Diamant)
Belgijskie laboratorium gemmologiczne z siedzibą w Antwerpii, jedno z trzech najczęściej uznawanych obok GIA i IGI.
Hurtownia diamentów
Podmiot sprzedający diamenty bezpośrednio, z pominięciem marż sieci salonów jubilerskich, co pozwala oferować kamienie o tych samych parametrach w niższych cenach.
I
I1 / I2 / I3 (Included)
Najniższe kategorie czystości – inkluzje są widoczne gołym okiem, zwłaszcza w I2 i I3, co znacząco obniża cenę kamienia względem wyższych kategorii.
IF (Internally Flawless)
Druga najwyższa kategoria czystości – brak inkluzji wewnętrznych widocznych pod 10-krotnym powiększeniem. Zobacz pełny opis czystości IF →
IGI (International Gemological Institute)
Jedno z największych na świecie niezależnych laboratoriów gemmologicznych, szczególnie często certyfikujące diamenty laboratoryjne.
Zajrzyj na stronę Instytutu IGI tutaj
Indented natural (wgłębienie naturalne)
Fragment oryginalnej, nieoszlifowanej powierzchni surowego diamentu, wgłębiony poniżej poziomu rondysty i pozostawiony celowo, by uniknąć utraty większej masy kamienia podczas szlifowania.
Inkluzja
Wewnętrzna cecha diamentu (np. kryształ, pęknięcie, chmurka) powstała naturalnie podczas jego formowania. Liczba i widoczność inkluzji decydują o kategorii czystości.
Internal graining (naloty wewnętrzne)
Delikatne linie lub smugi wewnątrz diamentu powstałe podczas jego wzrostu w naturze, zwykle niewpływające na trwałość kamienia, ale uwzględniane w ocenie czystości.
J
Jubiler
Specjalista zajmujący się projektowaniem, wykonywaniem lub oceną biżuterii i kamieni szlachetnych.
K
Kamienie szlachetne
Szeroka kategoria minerałów cenionych za piękno, trwałość i rzadkość – obok diamentu należą do niej m.in. rubin, szafir czy szmaragd. Zobacz pozostałe kamienie szlachetne →
Karat (Carat)
Jednostka masy diamentu – 1 karat (1 ct) odpowiada 0,2 grama. Zobacz pełny opis karatu →
Kimberley Process
Międzynarodowy system certyfikacji mający zapobiegać handlowi diamentami konfliktowymi (blood diamonds), wymagający dokumentacji pochodzenia surowych diamentów w handlu międzynarodowym.
Kimberlit
Rodzaj skały magmowej będącej głównym źródłem naturalnych diamentów – to właśnie w rurach kimberlitowych diamenty transportowane są z głębi Ziemi ku powierzchni.
Kite cut (szlif latawiec)
Rzadki, czterokątny szlif fantazyjny w kształcie latawca, stosowany głównie jako kamień akcentujący w nietypowych projektach biżuteryjnych.
Knot (węzeł)
Rodzaj inkluzji będący kryształem innego minerału sięgającym powierzchni diamentu, widocznym jako mały guzek – w zależności od wielkości może wymagać uwzględnienia przy polerowaniu.
Kolczyki z diamentem
Biżuteria z osadzonymi diamentami w uszach, najczęściej sprzedawana w dopasowanych parach (matched pair) o zbliżonej masie i parametrach.
O kolczykach z diamentami poczytasz więcej tutaj
Korona
Górna część oszlifowanego diamentu, powyżej rondysty, aż do tafli – kąty i fasety korony odpowiadają za grę światła widoczną od góry kamienia.
Kryształ (jako typ inkluzji)
Rodzaj inkluzji będący mikroskopijnym kryształem innego minerału uwięzionym wewnątrz diamentu podczas jego formowania się w naturze.
L
Laser drill hole (otwór po laserowym wierceniu)
Mikroskopijny kanalik wywiercony laserem w celu dotarcia do ciemnej inkluzji i jej optycznego rozjaśnienia lub usunięcia – rodzaj treatmentu, który musi być ujawniony w certyfikacie.
Laser inscription (grawer laserowy)
Unikalny numer certyfikatu wygrawerowany laserowo na rondyście diamentu, widoczny pod lupą jubilerską, umożliwiający weryfikację kamienia względem certyfikatu.
Light return (powrót światła)
Ilość światła, które wchodzi do diamentu i odbija się z powrotem do oka obserwatora – kluczowy wskaźnik jakości szlifu, zależny od kątów korony i pawilonu.
Loose diamond (diament luzem)
Diament nieoprawiony w żadną biżuterię, sprzedawany samodzielnie wraz z certyfikatem, przeznaczony np. do własnoręcznego zaprojektowania pierścionka.
Lonsdaleit
Rzadka heksagonalna odmiana diamentu, powstająca m.in. w miejscach uderzeń meteorytów, niemająca zastosowania jubilerskiego.
Lupa jubilerska (jeweler's loupe)
Narzędzie powiększające (zwykle 10-krotnie), używane przez gemmologów i jubilerów do oceny czystości diamentu oraz odczytania numeru certyfikatu na rondyście.
M
Markiza (szlif)
Wydłużony szlif o spiczastych końcach, przypominający kształt łódki, optycznie powiększający palec. Zobacz pełny opis szlifu markiza →
Matched pair (para dopasowana)
Dwa diamenty o bardzo zbliżonych parametrach (masa, barwa, czystość, szlif), sprzedawane razem, głównie z myślą o kolczykach.
Melee (drobne diamenty)
Małe diamenty, zwykle poniżej 0,18 ct, stosowane jako kamienie dodatkowe w oprawach halo, pavé czy channel, uzupełniające kamień centralny.
Metal oprawy
Rodzaj metalu, w którym osadzony jest diament – najczęściej białe, żółte lub różowe złoto (w różnych próbach) albo platyna, różniące się kolorem, trwałością i ceną.
Mohsa (skala twardości)
Dziesięciostopniowa skala twardości minerałów, na której diament zajmuje najwyższe, dziesiąte miejsce – jest najtwardszym naturalnie występującym materiałem na Ziemi.
Moissanite
Naturalnie bardzo rzadki, dziś produkowany syntetycznie minerał stosowany jako zamiennik diamentu – ma wyższą dyspersję niż diament (więcej tęczowych błysków), co pozwala go odróżnić przy uważnej obserwacji.
N
Naszyjnik z diamentem
Biżuteria z osadzonym diamentem na łańcuszku, noszona na szyi – kamień może stanowić pojedynczy akcent (pendant) lub element większej kompozycji.
Więcej o naszyjniku z diamentem tutaj
Natural (cecha rondysty)
Fragment oryginalnej, nieoszlifowanej powierzchni surowego diamentu pozostawiony na rondyście gotowego kamienia, by zminimalizować utratę masy podczas szlifowania.
O
Obrączka z diamentami
Obrączka ślubna z osadzonymi diamentami, często w formie eternity ring (kamienie dookoła całego obwodu) lub half eternity (kamienie na połowie obwodu).
Ocena szlifu (cut grade)
Zbiorcza ocena jakości szlifu w skali od Excellent do Poor, uwzględniająca proporcje, symetrię i polerowanie diamentu łącznie – najważniejszy pojedynczy wskaźnik tego, jak bardzo kamień będzie błyszczał.
Ogień (fire)
Potoczne określenie efektu dyspersji – tęczowych błysków barw widocznych w diamencie pod wpływem białego światła.
Old European Cut
Antyczny szlif okrągły stosowany od końca XIX do połowy XX wieku, poprzednik współczesnego szlifu brylantowego – ma większą taflę, wyższy culet i mniej faset, co daje bardziej „ciepły”, migoczący blask ceniony w biżuterii vintage.
Old Mine Cut
Jeszcze wcześniejszy niż Old European, antyczny szlif o poduszkowatym, nieregularnym zarysie i ręcznie ciętych fasetach, spotykany głównie w biżuterii zabytkowej sprzed XX wieku.
Oprawa (setting)
Sposób osadzenia diamentu w biżuterii – np. łapkowa, bezelowa, halo czy kanałowa – wpływający na bezpieczeństwo kamienia i ilość docierającego do niego światła.
Owalny (szlif)
Wydłużona wersja szlifu brylantowego, łącząca klasyczny blask z optycznie wydłużającym efektem. Zobacz pełny opis szlifu owalnego →
P
Pavé setting (oprawa pavé)
Oprawa, w której wiele bardzo małych diamentów (melee) osadzonych jest blisko siebie na powierzchni metalu, dając wrażenie „brukowanej” ścieżki blasku.
Pawilon
Dolna część oszlifowanego diamentu, poniżej rondysty, aż do culetu – kąty pawilonu decydują, czy światło odbija się z powrotem ku górze.
Pęknięcie (feather)
Rodzaj inkluzji w postaci wewnętrznego pęknięcia, nazwanego tak ze względu na piórkowaty wygląd pod powiększeniem.
Pinpoint (inkluzja punktowa)
Bardzo drobna, punktowa inkluzja, zwykle niewielki kryształ, trudna do zauważenia nawet pod powiększeniem – częsta w kategoriach VVS.
Pit (dołek)
Mikroskopijne wgłębienie na powierzchni diamentu, klasyfikowane jako skaza, zwykle niewidoczne gołym okiem.
Płynność inwestycji
Łatwość, z jaką dany diament inwestycyjny można sprzedać po wartości zbliżonej do rynkowej – zależy od popytu na dane parametry (masa, barwa, czystość) w danym momencie.
Poduszka (szlif, cushion)
Szlif łączący kwadratowy lub prostokątny zarys z zaokrąglonymi narożnikami, ceniony za miękki blask. Zobacz pełny opis szlifu poduszkowego →
Polerowanie (polish)
Ocena gładkości powierzchni faset po szlifowaniu – niska jakość polerowania ogranicza ilość odbijanego światła.
Portugalski (szlif)
Szlif z dodatkową warstwą faset zwiększającą intensywność blasku, szczególnie w większych kamieniach. Zobacz pełny opis szlifu portugalskiego →
Price per carat (cena za karat)
Sposób wyceny diamentów, w którym cena rośnie nieliniowo wraz z masą – kamienie o „okrągłych” wagach (np. 1,00 ct) są proporcjonalnie droższe niż np. 0,90 ct, ze względu na popyt psychologiczny na pełne karaty.
Princessa (szlif)
Kwadratowy szlif o ostrych narożnikach i dużej liczbie faset, zapewniający blask zbliżony do brylantu przy geometrycznym, nowoczesnym kształcie. Zobacz pełny opis szlifu princessa →
Prong setting (oprawa łapkowa)
Najpopularniejsza oprawa, w której diament trzymany jest przez kilka metalowych łapek (zwykle 4 lub 6), maksymalizująca ilość światła docierającą do kamienia.
Proporcje diamentu
Stosunek wymiarów diamentu (głębokość, tafla, kąty korony i pawilonu) względem jego średnicy – decydują o tym, jak dobrze kamień odbija światło, niezależnie od jego masy w karatach.
Punkt
Jednostka masy równa 0,01 karata – np. diament 0,75 ct można też opisać jako „75 punktów”.
R
Radiant (szlif)
Prostokątny lub kwadratowy szlif ze ściętymi narożnikami, łączący geometryczny kształt szlifu szmaragdowego z błyskiem szlifu brylantowego.
Rapaport (Rap list)
Cotygodniowa lista referencyjnych cen hurtowych diamentów, szeroko stosowana w branży jako punkt odniesienia przy negocjacji cen, choć ceny detaliczne mogą się od niej znacząco różnić.
Raport gemmologiczny (grading report)
Inna nazwa certyfikatu diamentu – dokument laboratorium opisujący wszystkie parametry kamienia.
Report check (weryfikacja certyfikatu)
Usługa online udostępniana przez laboratoria (GIA, IGI, HRD), pozwalająca sprawdzić autentyczność certyfikatu po wpisaniu jego numeru i porównaniu wyniku z opisem kamienia oraz numerem na rondyście.
Tutaj zweryfikujesz raport IGI
Tutaj zweryfikujesz raport GIA
Resale value (wartość odsprzedaży)
Kwota, jaką można uzyskać sprzedając diament ponownie – zwykle niższa niż cena zakupu detalicznego, ze względu na marże, choć diamenty inwestycyjne o wysokich parametrach zachowują wartość lepiej niż przeciętne kamienie jubilerskie.
Rondysta (girdle)
Wąski, obwodowy pas diamentu oddzielający koronę od pawilonu – to na niej laboratoria grawerują laserowo numer certyfikatu.
Rose Cut
Antyczny szlif o płaskiej podstawie i kopulastej górze pokrytej trójkątnymi fasetami, bez tafli i pawilonu – daje delikatny, miękki blask zamiast intensywnego skrzenia współczesnego brylantu.
S
Serce (szlif)
Szlif w kształcie serca, wymagający precyzji przy zachowaniu symetrii obu połówek kamienia. Zobacz pełny opis szlifu w kształcie serca →
Shank (trzon pierścionka)
Obrączkowa część pierścionka, otaczająca palec i łącząca się z oprawą kamienia centralnego – może być gładka, zdobiona kamieniami lub dzielona (split shank).
SI1 (Slightly Included 1)
Kategoria czystości, w której inkluzje są widoczne pod powiększeniem, ale zwykle niewidoczne gołym okiem. Zobacz pełny opis czystości SI1 →
SI2 (Slightly Included 2)
Kategoria czystości nieco niższa niż SI1 – inkluzje mogą być czasem dostrzegalne gołym okiem. Zobacz pełny opis czystości SI2 →
SI3 (Slightly Included 3)
Kategoria pośrednia między SI2 a I1, stosowana przez niektóre laboratoria (np. EGL), ale nieuznawana formalnie przez GIA – warto sprawdzić, który system oceny został użyty w certyfikacie.
Side stones (kamienie boczne)
Mniejsze diamenty osadzone po bokach kamienia centralnego, np. w oprawie three stone ring lub jako akcent przy solitaire.
Single cut (szlif pojedynczy)
Uproszczony szlif z 17–18 fasetami zamiast pełnych 57–58, stosowany niemal wyłącznie przy bardzo małych diamentach (melee), gdzie pełny szlif brylantowy nie miałby praktycznego znaczenia dla blasku.
Skaza (blemish)
Niedoskonałość na zewnętrznej powierzchni diamentu, w odróżnieniu od inkluzji, która znajduje się wewnątrz kamienia.
Solitaire
Klasyczna oprawa, w której pojedynczy diament osadzony jest samodzielnie, bez kamieni dodatkowych, zwykle w oprawie łapkowej.
Split shank
Trzon pierścionka rozdzielający się na dwa pasma metalu przy zbliżaniu się do kamienia centralnego, dający efekt lekkości i dodatkowej przestrzeni na drobne kamienie.
Star facets i lower girdle facets
Star facets to małe fasety trójkątne na koronie, wokół tafli; lower girdle facets to fasety na pawilonie, przy rondyście. Ich liczba i precyzja ułożenia wpływają na scyntylację (drobne błyski) widoczną przy poruszaniu kamieniem.
Symetria (symmetry)
Ocena precyzji ułożenia i dopasowania faset diamentu względem siebie, wpływająca na efektywność odbijania światła.
Sygnet z diamentem
Masywny pierścień z płaską lub wypukłą powierzchnią, tradycyjnie noszony jako oznaka statusu lub przynależności rodowej, coraz częściej zdobiony pojedynczym diamentem.
Szlif (Cut)
Jeden z filarów 4C opisujący jakość proporcji, symetrii i polerowania diamentu – to on decyduje o tym, ile światła kamień odbija. Zobacz pełny przegląd szlifów diamentów →
Szmaragdowy (szlif)
Prostokątny szlif stopniowy z równoległymi, schodkowymi fasetami, dający efekt „lustrzanych schodów światła”. Zobacz pełny opis szlifu szmaragdowego →
T
Tafla / Stół (table)
Największa, płaska faseta na szczycie diamentu, przez którą wpada i wychodzi większość widocznego światła.
Tension setting (oprawa napięciowa)
Nowoczesna oprawa, w której diament trzymany jest wyłącznie przez napięcie metalu z obu stron, bez widocznych łapek – kamień sprawia wrażenie zawieszonego w powietrzu.
Three stone ring (pierścionek z trzema kamieniami)
Pierścionek z jednym większym diamentem centralnym i dwoma mniejszymi po bokach, symbolicznie łączony z przeszłością, teraźniejszością i przyszłością związku.
Toi et moi ring
Pierścionek z dwoma kamieniami osadzonymi obok siebie, zwykle różnego koloru lub kształtu, symbolizującymi dwie osoby – styl popularny historycznie i wracający we współczesnej biżuterii zaręczynowej.
Total carat weight (TCW)
Łączna masa wszystkich diamentów w danej biżuterii (kamienia centralnego i kamieni dodatkowych), podawana zwykle obok masy samego kamienia głównego.
Trapezowy (szlif)
Szlif w kształcie trapezu, stosowany głównie jako kamień boczny uzupełniający większy kamień centralny o nieregularnym kształcie.
Treatment (ulepszanie)
Zbiorcze określenie procesów poprawiających wygląd diamentu – np. napromieniowanie, wypełnianie pęknięć czy obróbka HPHT – które powinny być ujawnione w certyfikacie.
Trellis setting
Oprawa, w której łapki kamienia centralnego splatają się wizualnie z łapkami kamieni bocznych, tworząc wrażenie krzyżującej się kraty metalowej.
Trillion / Trilliant (szlif)
Trójkątny szlif o ostrych narożnikach, stosowany zarówno jako kamień centralny, jak i boczny (wtedy często ze ściętymi wierzchołkami).
Twardość
Diament to najtwardszy naturalnie występujący minerał na Ziemi (10 w skali Mohsa), odporny na zarysowania w codziennym użytkowaniu.
Twinning wisp (smużka bliźniacza)
Rodzaj inkluzji w postaci cienkich, białawych smug powstałych na styku dwóch kryształów rosnących razem podczas formowania się diamentu.
Type IIa diamond
Rzadki typ chemiczny diamentu, praktycznie pozbawiony azotu w strukturze krystalicznej, dający wyjątkową bezbarwność i czystość optyczną – stanowi ok. 1-2% wszystkich naturalnych diamentów.
U
Ubezpieczenie biżuterii
Polisa chroniąca przed utratą, kradzieżą lub uszkodzeniem diamentu i jego oprawy, wymagająca zwykle niezależnej wyceny (appraisal) oraz certyfikatu gemmologicznego kamienia.
Ultrafiolet (UV)
Rodzaj promieniowania używany przez gemmologów do sprawdzania fluorescencji diamentu – pod lampą UV kamień o silnej fluorescencji świeci wyraźnym, zwykle niebieskim blaskiem.
V
VS1 (Very Slightly Included 1)
Kategoria czystości, w której drobne inkluzje są trudne do zauważenia gołym okiem – popularny wybór łączący jakość z rozsądną ceną. Zobacz pełny opis czystości VS1 →
VS2 (Very Slightly Included 2)
Kategoria czystości podobna do VS1, z nieco większymi inkluzjami, wciąż zwykle niewidocznymi gołym okiem. Zobacz pełny opis czystości VS2 →
VVS1 (Very Very Slightly Included 1)
Bardzo wysoka kategoria czystości – inkluzje ekstremalnie trudne do zauważenia nawet dla doświadczonego gemmologa. Zobacz pełny opis czystości VVS1 →
VVS2 (Very Very Slightly Included 2)
Kategoria czystości nieznacznie niższa niż VVS1, wciąż uznawana za bardzo wysoką. Zobacz pełny opis czystości VVS2 →
W
Węgiel
Pierwiastek chemiczny, z którego zbudowany jest diament – jego atomy ułożone są w regularną, sześcienną sieć krystaliczną, odpowiedzialną za wyjątkową twardość kamienia.
Windowing (efekt okna)
Zjawisko optyczne, w którym patrząc na diament od góry widać przez niego niemal jak przez szybę (np. widoczny palec pod kamieniem), zamiast gry światła – efekt zbyt płytkiego szlifu.
Wisiorek z diamentem
Biżuteria z pojedynczym diamentem zawieszonym na łańcuszku, noszona na szyi jako centralny element ozdoby.
Tu przeczytasz artykuł o wisiorkach z diamentami
Współczynnik załamania światła
Diament ma jeden z najwyższych współczynników załamania światła wśród naturalnych minerałów (ok. 2,42), co odpowiada za jego charakterystyczny blask.
Wycena diamentu
Proces określenia wartości rynkowej diamentu na podstawie parametrów 4C, certyfikatu oraz aktualnych cen rynkowych.
Wypełnianie pęknięć (fracture filling)
Proces ulepszania polegający na wypełnieniu widocznych pęknięć substancją o zbliżonym współczynniku załamania światła, co optycznie zmniejsza ich widoczność – powinien być ujawniony w certyfikacie.
Z
Zaręczynowy pierścionek
Pierścionek symbolizujący zaręczyny, tradycyjnie z osadzonym diamentem, najczęściej w oprawie solitaire lub halo. Zobacz pierścionki z diamentami →
Nie znalazłeś pojęcia, którego szukasz? Skontaktuj się z ekspertem: 502 097 897 lub napisz na kontakt@diamentexpert.pl.